Meta përballet me një nga sfidat më të mëdha ligjore në historinë e saj. Nëse kompania humbet gjyqin, mënyra se si funksionojnë Instagram dhe Facebook për përdoruesit e rinj mund të ndryshojë ndjeshëm.
Gjyqi nis të martën dhe lidhet me një padi të ngritur në vitin 2023 nga 30 shtete amerikane, mes tyre Kalifornia dhe Nju Jorku. Shtetet akuzojnë Metën për shkelje të ligjeve federale dhe shtetërore që lidhen me mbrojtjen e fëmijëve dhe privatësinë.
Çështja nuk ka të bëjë vetëm me një gjobë financiare. Shtetet kërkojnë që Meta të ndryshojë disa prej funksioneve kryesore të Instagramit dhe Facebook-ut, ndërsa kërkesa financiare ndaj kompanisë kalon 1 trilion dollarë. Një vendim kundër Metës mund të prekë miliona përdorues në të gjithë SHBA-në.
Çfarë mund të ndryshojë në Instagram dhe Facebook?
Në mesin e masave të kërkuara nga shtetet janë:
- verifikimi prindëror për përdoruesit adoleshentë;
- ndryshimi i algoritmeve që rekomandojnë përmbajtje;
- kufizime për filtrat që ndryshojnë pamjen në fotografi;
- ndalimi i luajtjes automatike të videove;
- kufizime për krijimin e llogarive të shumta;
- ndryshime në postimet që zhduken, si Instagram Stories;
- kufizime për njoftimet që synojnë t’i rikthejnë përdoruesit në aplikacione.
Sipas shteteve paditëse, këto funksione janë krijuar në mënyrë të tillë që t’i mbajnë përdoruesit, përfshirë fëmijët dhe adoleshentët, në platformat e Metës për sa më gjatë të jetë e mundur.
Meta i mohon akuzat. Kompania ka deklaruar se nuk pajtohet me pretendimet dhe se provat në gjyq do të tregojnë angazhimin e saj për të mbështetur të rinjtë.
Rasti po shqyrtohet nga gjyqtarja federale Yvonne Gonzalez Rogers në Kaliforni. Rëndësia e çështjes është shtuar edhe më shumë pas një vendimi të fundit në New Mexico, ku Meta u gjobit me 942 milionë dollarë dhe u urdhërua të bëjë ndryshime në mënyrën se si Instagram dhe Facebook funksionojnë për të miturit.
Mes masave të kërkuara në atë rast janë heqja e numrit të pëlqimeve për përdoruesit nën 18 vjeç, kufizimet për dërgimin dhe marrjen e përmbajtjeve nudo nga adoleshentët, si dhe kufizimi i njoftimeve në orare të caktuara.
Vendimi i New Mexico vlen vetëm për atë shtet. Ndërkohë, një fitore e 30 shteteve në çështjen e re do të kishte pasoja shumë më të gjera, pasi shtetet që kanë ngritur padinë përfaqësojnë pothuajse dy të tretat e popullsisë së SHBA-së.
Një nga pikat kryesore të gjyqit është mënyra se si funksionojnë pëlqimet dhe elementët e tjerë të angazhimit në rrjetet sociale. Shtetet argumentojnë se këto mekanizma mund të ndikojnë negativisht te fëmijët dhe adoleshentët, duke i nxitur ata të krahasohen vazhdimisht me përdorues të tjerë.
Në një rast të fundit kundër Metës, një vajzë e re dëshmoi se kishte krijuar dhjetëra llogari në YouTube dhe Instagram për të rritur numrin e pëlqimeve në postimet e saj. Sipas dëshmisë së saj, ajo kërkonte përmes këtyre pëlqimeve vlerësim dhe një ndjenjë më të mirë për veten.
Dokumentet e paraqitura në gjyq përfshijnë gjithashtu kërkime të brendshme të Metës, të cilat lidhnin përdorimin e Instagramit me krahasimin social, vetminë, imazhin negativ për trupin dhe humorin e keq.
Nëse shtetet fitojnë, pasojat mund të shkojnë përtej sallës së gjyqit. Vendimi mund të ndryshojë mënyrën se si miliona amerikanë përdorin Instagram dhe Facebook, veçanërisht përdoruesit e rinj.
Për Metën, kjo është një betejë që mund të përcaktojë jo vetëm shumën që kompania do të paguajë, por edhe mënyrën se si do të funksionojnë platformat e saj në vitet e ardhshme.