Autoritetet federale amerikane mund të kishin parandaluar krimet e Jeffrey Epstein pas vitit 2005, nëse hetuesit dhe prokurorët nuk do të kishin dështuar në përmbushjen e detyrave të tyre. Ky është përfundimi i një raporti përfundimtar të Komitetit të Mbikëqyrjes së Dhomës së Përfaqësuesve në SHBA, i publikuar të martën.
Raporti, i hartuar pas një hetimi 15-mujor nga një komitet i drejtuar nga republikanët, shqyrton mënyrën se si autoritetet amerikane kanë trajtuar për dekada hetimet penale ndaj financierit të ndjerë Jeffrey Epstein dhe bashkëpunëtores së tij të ngushtë, Ghislaine Maxwell.
Përfundimet mbështeten në intervista, dëshmi të marra nën betim, dokumente qeveritare dhe të dhëna financiare. Sipas raportit, një pjesë e krimeve të Epstein mund të ishin parandaluar nëse autoritetet do të kishin vepruar në kohë dhe do të kishin hetuar plotësisht akuzat ndaj tij.
“Ndërsa disa prej këtyre dështimeve përfshinin ushtrimin e gjykimit të dobët nga Zyra e Prokurorit të SHBA-së, të tjerat duket se ishin rezultat i ndikimit të gjerë dhe gjithëpërfshirës të Epstein”, thuhet në raport, duke iu referuar Zyrës së Prokurorit të SHBA-së.
Dokumenti vë në dukje se, në vend që të hetonte plotësisht akuzat edhe në shtete të tjera, zyra e prokurorit për Distriktin Jugor të Floridës arriti një marrëveshje me Epstein në vitin 2007, e cila i mundësoi atij t’i shmangej ndjekjes penale federale.
Epstein vdiq në vitin 2019, ndërsa ndodhej në burg në pritje të gjykimit për akuzat e trafikimit seksual. Raporti trajton gjithashtu rrethanat e vdekjes së tij në një burg të Nju Jorkut, duke arritur në përfundimin se ajo ishte pasojë e një sërë dështimesh institucionale në institucionin e vuajtjes së dënimit.
Mes problemeve të evidentuara përmenden mungesa e personelit, mbingarkesa e punonjësve, mangësitë në mbajtjen e dokumentacionit dhe masat e dobëta të sigurisë. Hetuesit pranojnë se dëshmitë e mbledhura nuk kanë arritur të hedhin poshtë përfundimisht disa prej teorive që lidhen me vdekjen e tij. Mes çështjeve të pambyllura përmendet edhe një ndërprerje në pamjet e kamerave të sigurisë.
Komiteti evidenton gjithashtu dështime të Departamentit të Drejtësisë (DoJ) në komunikimin për publikimin e dokumenteve. Sipas raportit, redaktimet e pamjaftueshme të materialeve kanë bërë që të dhënat personale dhe sensitive të disa viktimave të ekspozohen.
Departamenti i Drejtësisë ka publikuar miliona faqe dokumentesh që lidhen me çështjen Epstein, në zbatim të legjislacionit të miratuar nga Kongresi. Megjithatë, në fillim të këtij viti, autoritetet u detyruan të tërhiqnin nga faqja e tyre mijëra dokumente, pasi viktimat denoncuan se identiteti i tyre ishte bërë publik.
Raporti ngre pretendime edhe ndaj institucioneve financiare, përfshirë American Express, të cilat akuzohen se kanë lehtësuar trafikimin e qenieve njerëzore dhe mashtrimin me dokumentacionin e emigracionit.
Sipas hetimit, Epstein kishte përdorur fluturime me identitete të sajuara dhe itinerare fiktive për të transportuar punonjës të huaj përtej kufijve.
Një prej rekomandimeve të grupit hetimor është miratimi nga Kongresi i një legjislacioni që të parandalojë keqpërdorimin e marrëveshjeve të konfidencialitetit (NDA), të cilat, sipas raportit, Epstein i përdorte për të heshtur viktimat.
Kryetari republikan i Komitetit të Mbikëqyrjes, James Comer, deklaroi se Epstein kishte vepruar për vite me radhë pa u ndëshkuar, i mbrojtur nga lidhjet e tij me njerëz të fuqishëm dhe nga një sistem drejtësie që kishte dështuar vazhdimisht ndaj viktimave.
“Epstein veproi pa u ndëshkuar, i mbrojtur dhe i ndihmuar nga lidhjet e fuqishme dhe një sistem drejtësie që i dështoi vazhdimisht viktimave të tij”, tha Comer.
Ai i kërkoi Departamentit të Drejtësisë të marrë në pyetje ose të ripyetë dëshmitarët kryesorë, të hetojë personat e lidhur me Epstein që akuzohen për veprimtari kriminale dhe të garantojë që viktimat të kenë qasje në dokumentet e tyre.
Çështja Epstein vijon të jetë objekt i një shqyrtimi të fortë politik në SHBA, me akuza të ndërsjella mes republikanëve dhe demokratëve. Në raport, republikanët akuzojnë demokratët se janë të përqendruar në përpjekjet për të përfshirë presidentin Donald Trump në këtë çështje, duke e cilësuar këtë si një “gjueti shtrigash të pabazuar”, pa marrë parasysh interesat e viktimave.
Trump ka deklaruar më herët se kishte pasur marrëdhënie miqësore me Epstein, përpara se të prishnin raportet në vitin 2004. Emri i presidentit amerikan shfaqet mijëra herë në dokumentet e publikuara për Epstein, por prania e emrit të tij në këto materiale nuk përbën në vetvete dëshmi për ndonjë shkelje apo përfshirje në veprimtari kriminale.
Në përfundimet e raportit, komiteti deklaron se shqyrtimi i dokumenteve nuk identifikoi materiale që do ta implikonin Trumpin. Nga ana tjetër, demokrati Robert Garcia, përfaqësuesi kryesor i demokratëve në Komitetin e Mbikëqyrjes, kritikoi raportin, duke pretenduar se ai është hartuar mbi bazën e një hetimi jo të plotë dhe pa zhvilluar asnjë seancë dëgjimore publike për Jeffrey Epstein.
Garcia akuzoi Departamentin e Drejtësisë se po mban të fshehura “mbi 2.5 milionë faqe dokumentesh”.
“Ne nuk do të lejojmë që presidenti dhe aleatët e tij ta hedhin poshtë këtë hetim”, deklaroi ai.
Garcia pritet të marrë drejtimin e komitetit në janar, pasi demokratët të marrin kontrollin e Kongresit pas zgjedhjeve të fundit afatmesme.
Familjarët e Virginia Roberts Giuffre, një prej akuzueseve më të njohura të Epstein, e cila ka ndërruar jetë, përshëndetën publikimin e raportit nga Komiteti i Mbikëqyrjes. Në një deklaratë, Sky dhe Amanda Roberts theksuan se mbeten ende shumë pikëpyetje lidhur me dokumentet që Departamenti i Drejtësisë ka bërë publike.
“Një fjali në raport na tërhoqi veçanërisht vëmendjen: ‘Mbeten pikëpyetje nëse Departamenti i Drejtësisë ka publikuar të gjitha dokumentet përkatëse’. Ne jemi plotësisht dakord dhe kërkojmë që të publikohen të gjitha dokumentet, mbi 7 milionë në total”, deklaruan ata.
Familjarët shtuan se ende ka shumë persona që nuk janë identifikuar dhe nuk janë vënë përpara drejtësisë. Ndërkohë, një zëdhënës i Departamentit të Drejtësisë kundërshtoi rekomandimet e Comer, duke deklaruar se ato janë trajtuar tashmë.
“Me gjithë respektin, rekomandimet e kryetarit janë trajtuar tashmë”, tha zëdhënësi.
Ai shtoi se Prokurorja e Përgjithshme ka deklaruar vazhdimisht se çështja Epstein nuk është mbyllur dhe se për trafikimin e qenieve njerëzore nuk ka parashkrim të veprës penale.
Hetimet dhe debatet mbi dokumentet e Epstein vijojnë edhe në shtetin e Nju Meksikos, ku financierit i përkiste një fermë. Prokurori kryesor i këtij shteti ka akuzuar Departamentin e Drejtësisë për pengim të hetimit penal.
Raporti i fundit rikthen në vëmendje dështimet institucionale që shoqëruan çështjen Epstein dhe pikëpyetjet që vazhdojnë të mbeten mbi përgjegjësitë e personave dhe institucioneve që mundësuan veprimtarinë e tij për vite me radhë.