Të martën paradite, pasi kodra e mbetjeve në Elbasan ishte gdhirë e përpirë nga flakët, në qytet mbërriti një grup ekspertësh për të matur ndotjen e shkaktuar në mjedis nga djegia e mbeturinave.
Një grup i specializuar nga Co-PLAN dhe Milieukontakt monitoruan situatën në terren dhe vlerësuan ndikimet e zjarrit në cilësinë e ajrit.
“Matjet në terren treguan përqendrime të larta të ndotësve të ajrit, që paraqesin një rrezik të drejtpërdrejtë për shëndetin publik dhe mjedisin përreth”-thotë organizata e mbështetur me financim dhe ekspertizë ndërkombëtare.
Përqendrimet e ndotësve të ajrit të regjistruara vetëm pak orë pas shpërthimit të zjarrit rezultuan mbi normat e pranuara nga BE dhe me pasoja serioze për qytetarët.
Siç thonë ekspertët, në mjedis, një ditë pas zjarrit niveli i dioksidit të karbonit (CO₂) ishte rreth 521 – 794 ppm.
“Ky nivel është mbi normën prej rreth 350 ppm dhe tregon djegie të pakontrolluara të materialeve organike, që ndikojnë negativisht në shëndetin e njeriut dhe mjedisin përreth”,-thotë raporti. Ky nivel i shtuar i dioksidit të karbonit, u shkakton njerëzve lodhje, marramendje, vështirësi në frymëmarrje.
Raporti dokumenton edhe praninë e një elementi, të njohur si VOC, lëndë organike që janë pezull në ajër, me vlerë deri në 6,800 µg/m³
“VOC tejkalojnë ndjeshëm kufijtë e rekomanduar nga standardet e BE-së dhe janë shumë të rrezikshëm për shëndetin, me efekte toksike dhe potencial kancerogjen. Ato gjithashtu ndikojnë në formimin e ozonit në nivelin e tokës, duke përkeqësuar cilësinë e ajrit”-thonë ekspertët.
Njerëzit që thithin të tillë gaz, kanë irritime, dhimbje koke, rrezik kancerogjen.
Co-PLAN, një Institut për Zhvillimin e Mjedisit që bëri këto matje, kryen vazhdimisht monitorime të ajrit në vend, me mbështetje financiare të huaj, kryesisht suedeze.
1. Dioksidi i karbonit CO₂
Elbasan: 521-794 ppm
Normalja: 350 ppp
Pasojat: Lodhje, marramendje, vështirësi në frymëmarrje.
2. Metani CH₄ (
Elbasan: 5-8 ppm
Normalja: 1.8
Pasojat: Rrezik shpërthimi, ulje e oksigjenit.
3. Dioksidi i Azotit NO₂
Elbasan: 331 µg/m³
Normalja: 200 µg/m³
Pasojat: Dëmton mushkëritë, shkakton kollë, ndikon te astmatikët.
4. Mbetjet organike pezull VOCs
Elbasan: 6,800 µg/m³
Normalja: 1000 µg/m³
Pasojat: Toksike, irritime, dhimbje koke, rrezik kancerogjen.