“Besa”, ose “besimi”, përfaqëson kodin e shenjtë të nderit të shqiptarëve. Por ky kod duket se po përdoret edhe nga anëtarët e organizatave kriminale shqiptare, një kontratë e pacenueshme dhe e pazgjidhshme, të cilën anëtarët e klaneve e përdorin si betim, thelbi ritual i një pakti gjaku që projekton një brez të tërë të ri në krim dhe brutalitet.
Asnjë keqardhje, shumë pak ndërmjetës dhe ‘profesionalizëm’ absolut. Kështu rrjeti mafioz shqiptar ka arritur të sigurojë një rol parësor në Evropë në tregtinë e kokainës. Këtë e ritheksoi edhe Zyra e Kombeve të Bashkuara për Drogën dhe Krimin (UNODC), duke konfirmuar studimet e ekspertëve më të mirë për krimin e organizuar.
Por segmenti tjetër i fuqisë së madhe të ‘mafia shqiptare’ është trafikimi i qenieve njerëzore. Emergjenca e emigrantëve po përfaqëson ‘eldoradon’ e re të mbi 40 bandave shqiptare që veprojnë në të gjithë Evropën, nga Belgjika në Spanjë, nga Greqia në Francë në Angli. Me gjithë imazhin gjeografik të një ‘krimi fshatar’ dhe gati primitiv, bandat shqiptare kanë mundur të kapin ndryshimet dhe kontradiktat e shekullit tonë, duke shfrytëzuar brishtësinë dhe pasiguritë e tij.
Klanet shqiptare kanë huazuar rregullin e artë të karteleve meksikane: korrupsionin dhe kontrollin e terrorit dhe më pas veprojnë në llogore. Tashmë në vitin 2006, Europol raportoi se 90% e emigrantëve që arritën në Evropë përdorën një rrjet kontrabande, duke gjeneruar kështu mes 5-6 miliardë dollarë për mafiozët.
Duke bashkëpunuar ngushtë me organizatat mafioze italiane, shqiptarët, sipas një studimi të fundit të disa organizatave franceze të këtij sektori, kanë korruptuar ‘mijëra nëpunës civilë duke i përdorur si filtër për cilësinë e dokumenteve false dhe nxjerrjen e tyre’.
Megjithëse shqiptarët organizojnë rrjetet, zakonisht janë bandat kurde, siriane dhe marokene që janë të pranishme në plazhe dhe veprojnë si krahë të armatosur. Për sa i përket vendit tonë, mjafton të lexojmë një reportazh të Dia-s të disa kohëve më parë:
‘Shqiptarët kanë kontroll ekskluziv të rrugës ballkanike drejt Italisë’. Vështirë të jesh në gjendje të lëvizësh një varkë pa pëlqimin e tyre. Dhe kështu çdo lëvizje e paligjshme bëhet burim të ardhurash: armë, drogë, por edhe emigrantë, trafikimi i të cilëve shpesh u besohet organizatave kriminale turke.
