Gati 4.6 miliardë euro po qarkullojnë jashtë sistemit bankar, shifra më e lartë e regjistruar deri më tani e përdorimit të cash në ekonomi. Për të kufizuar këtë fenomen që hap shumë shtigje për evazion fiskal, qeveria parashikon që brenda 2028-ës çdo transaksion të jetë elektronik.
Lufta me paranë ‘cash’ është humbur, teksa ‘disfata’ e institucioneve regjistroi një rekord të ri në muajin gusht.
Raporti i fundit i Bankës së Shqipërisë tregon se jashtë bankave në kulmin e sezonit veror qarkulluan më shumë se 4.6 miliardë euro, afro 598 milionë euro më shumë se e njëjta periudhë e vitit të kaluar.
Kjo rritje e fortë në gusht, është stimuluar edhe nga shpenzimet e shtuara për pushime, pasi është muaj kur arrin ‘pikun’ edhe turizmi.
Referuar statistikave të bankës, brenda një dekade qarkullimi i parasë cash është dyfishuar, ndërsa në krahasim me vitin 2002 kur është raportimi i parë i bankës për këtë fenomen, është 3-fish më shumë.
Por cilat janë pasojat negative të këtij fenomeni?
Lëvizja e lartë e parave në dorë, ku me cash mund të blesh nga marketet e lagjeve deri tek mallrat e luksit, ka kosto të shumta për ekonominë pasi rrit hapësirat për informalitet, e bën më të vështirë luftën ndaj pastrimit të parave, e nga ana tjetër dëmton pasi vijon të jenë prezente bilancet e dyta të bizneseve që operojnë kryesisht me ‘lekë në dorë’.
PASOJAT NEGATIVE TË CASH-IT NË EKONOMI
-Mungon gjurmimi i qarkullimit të parasë
-Stimulohet evazioni fiskal/informaliteti
-Ulë përfitimet për buxhetin e shtetit
-Hap shtigje për pastrimin e parasë
-Frenon zhvillimin real të ekonomisë
Për shkak të këtyre pasojave negative, qeveria planifikon t’i ‘bllokojë’ pagesat me para në dorë brenda vitit 2028.
“Zbatojmë Programin Kombëtar “Cashless Albania 2028”, për ta shndërruar vendin në një ekonomi plotësisht digjitale, ku çdo transaksion është pa cash, më i shpejtë dhe më transparent”, thuhet në programin qeverisës në këtë mandat të katërt të socialistëve.