Pesëdhjetë e gjashtë ish-kryeministra, presidentë, ministra të jashtëm dhe ministra të mbrojtjes nga 20 vende të NATO-s, plus Japonia dhe Koreja e Jugut, lëshuan një letër të hapur të Dielën duke lutur udhëheqësit e tyre aktualë të bashkohen me Traktatin për Ndalimin e Armëve Bërthamore, pakt i negociuar në 2017.
Letra, e lëshuar në prag të përkujtimit të 75 vjetorit të Kombeve të Bashkuara në Asamblenë e Përgjithshme vjetore, pohonte se rreziqet e përdorimit të armëve bërthamore janë përshkallëzuar në vitet e fundit “qoftë rastësisht, llogaritje e gabuar apo modelim”.
Duke treguar pandeminë e koronavirusit, të cilin zyrtarët e KB-së e kanë quajtur sfidën më të madhe në historinë e organizatës, firmëtarët e letrave thanë:
“Ne nuk duhet të ecim në një krizë me përmasa edhe më të mëdha se ajo që kemi provuar këtë vit.”
Nënshkruesit përfshinin ish kryeministrat e Kanadasë, Japonisë, Italisë dhe Polonisë; ish-presidentët e Shqipërisë, Polonisë dhe Sllovenisë; disa ish-ministra të jashtëm; dhe ish-ministra të mbrojtjes.
“Të gjithë udhëheqësit përgjegjës duhet të veprojnë tani për të siguruar që tmerret e vitit 1945 të mos përsëriten kurrë”, thuhej në letër, duke iu referuar bombave atomike të hedhura në Japoni nga Shtetet e Bashkuara, përdorimi i vetëm i armëve bërthamore gjatë luftës.
Sekretari i përgjithshëm aktual i NATO-s, Jens Stoltenberg nga Norvegjia, ka kritikuar traktatin, duke thënë se ai “nuk na afron më afër qëllimit të një bote pa armë bërthamore”.
Sipas traktatit, të gjitha përdorimet e armëve bërthamore, kërcënimi i përdorimit, testimi, zhvillimi, prodhimi, posedimi, transferimi dhe stacionimi në një vend tjetër do të jenë të ndaluara.