Edhe në një pandemi – ndoshta veçanërisht në një pandemi – asgjë nuk mund ta ndalë sulmin e reklamave të Ditës së Shën Valentinit. Mallrat e të gjitha formave dhe madhësive shkurtimisht shndërrohen në objekte në formë zemre. E gjithë menyja e ushqimit është me ngjyrë të kuqe, ose shitet si një version më romantik i vetvetes së dikurshme (“suxhuk dashurie”, do dikush?). Megjithatë, kur presioni është gati të shprehë pasionin tonë, shumë prej nesh bien përsëri në një element kryesor të Shën Valentinit: çokollata, ushqimi përfundimtar i dashurisë.
Lidhja midis çokollatës dhe romancës është një lidhje e qëndrueshme. Kakao, përbërësi bazë për çokollatën, së pari fitoi një rëndësi shoqërore në Amerikën e Mesme, ku kokrrat janë përdorur për të aromatizuar ushqimin dhe për të bërë pije që prej rreth 2 mijë vitesh para Krishti. Majat dhe Aztekët bënin tregti me kakao.
Përbërësi ishte gjithashtu një element i ofertave rituale, përfshirë ato të lidhura me pjellorinë dhe dashurinë. Pije të bëra me kakao dhe aromatizuar me erëza, mjaltë ose lule shkëmbeheshin dhe piheshin në momente të rëndësishme, të tilla si në negociatat midis një mëtuesi dhe vjehrrit të tij të ardhshëm.
Kolonizuesit europianë fillimisht ishin skeptikë ndaj kakaos, por përfundimisht edhe ata u joshën prej saj dhe i morën kokrrat në vendlindjet e tyre. Në fillim, çokollata i rezervohej mbretërve dhe elitave, por pëlqimi për të u përhap shpejt. Shumë ishin të bindur për fuqitë energjike të çokollatës – jo pa arsye, pasi kakaoja përmban teobrominë dhe kafeinë, të dy stimulues të butë.
Ishin Viktorianët ata që e vendosën përfundimisht çokollatën si ushqimin e romancës, veçanërisht për Ditën e Shën Valentinit. Njerëzit dërgonin gjëra të ëmbla në këtë ditë edhe në kohën mesjetare. Karli, duka i Orlinsit, shkroi poezinë e parë të njohur të dashurisë së Shën Valentinit më 1415, ndërsa ishte i burgosur në Kullën e Londrës (“Unë tashmë jam sëmurë nga dashuria / Shën Valentini im shumë i butë”, i tha gruas së tij).
Por ishte Richard Cadbury, themeluesi eponim i kompanisë britanike të çokollatave, ai që e bëri ditën e të dashuruarve aq të ëmbël. Më 1861-shin, Cadbury doli me idenë e mbushjes së sendeve të firmës së tij në një kuti në formë zemre për t’u shpërndarë në prag të 14 Shkurtit. Edhe pasi çokollatat ishin zhdukur prej kohësh, vajzat e dashuruara mund të mbushnin kutitë me kujtime të familjarëve të tyre – dhe ushqime më të shijshme.
Amerikanët forcuan lidhjen midis çokollatës dhe romancës me shpikjen e “Puthjeve” të Hershey në fillim të shekullit të 20-të. Këto ditë asnjë vakt i Shën Valentinit nuk do të ishte i plotë pa kremin e çokollatës, një ëmbëlsirë sugjestionuese, që është një triumf i pjekjes precize. (Pandemia ka një pozitiv: këtë vit shumica prej nesh do të kursehet nga një dalje e kushtueshme në një restorant plot çifte të çuditshëm.)
Dashuria e çokollatës nuk është gjithmonë një romancë e të barabartëve. Në Amerikë, burrat dhe gratë blejnë çokollatë për njëri-tjetrin në ditën e dashurisë, por në Japoni gratë pritet të blejnë çokollata për zemrën e tyre të dashur. Rrënjët e traditës kthehen tek ëmbëlsirat (përsëri). Në vitet 1950, çokollatat në formë zemre u tregtuan si një mënyrë e pranueshme për gratë për të shprehur kokuhaku – një rrëfim i dashurisë së tyre – e cila në atë kohë u konsiderua në mënyrë të papërshtatshme përpara (burrat e marrin shansin e tyre një muaj më vonë në “Ditën e Bardhë”, kur ata mund të kthejnë gjestin).
Ushqimi i dashurisë mund të errësojë një përkushtim më të thellë, megjithatë. Shikoni me kujdes reklamat e çokollatës dhe do të shihni se shumica shfaqin një grua që shijon ëmbëlsirën e saj të shijshme, vetëm. Është pothuajse sikur çokollata të jetë një zëvendësim për kënaqësitë e tjera tokësore. E kush ka nevojë për një burrë – ose seks – kur një çokollatë është po aq e ëmbël? / The Economist, 1843. Përktheu: Si