Sekretari i Përgjithshëm i Aleancës Atlantike, në kuadër të samitit të Vilniusit, tregon se mbi çfarë do të bazohet diskutimi për të ardhmen e NATO-s. Do të ketë tre plane rajonale të mbrojtjes. Për Ukrainën, rruga drejt integrimit, por jo ende drejt anëtarësimit. Në funksion të samitit themelor të NATO-s që do të mbahet në Vilnius më 12 dhe 13 korrik, sekretari i përgjithshëm Jens Stoltenberg , i ri nga mandati i tij i zgjatur edhe një vit, bën disa njoftime të rëndësishme me një menu të pasur nga Ukraina për ushtarët që veprojnë në Kontinentin e Vjetër.
Afrimi i Ukrainës me NATO
E para ka të bëjë natyrshëm me luftën në Ukrainë, me objektivin e përmendur nga vetë Stoltenberg “për afrimin e Kievit me NATO-n”. Nuk do të thotë ende procesi i anëtarësimit: një dosje që ka ndarë shpirtrat e ndryshëm brenda Aleancës dhe që gjen gjithashtu pengesa të natyrës ligjore, të lidhura me përmbajtjen e Traktatit. Por për sekretarin e përgjithshëm, samiti në Lituani do të shërbejë gjithashtu për të nisur përfundimisht ” një paketë për ta sjellë Ukrainën edhe më afër NATO-s, duke filluar me krijimin e Këshillit NATO-Ukrainë, një platformë politike për konsultime dhe marrjen e vendimeve së bashku”. Zgjedhja ishte shpallur tashmë gjatë takimit ndërministror të Aleancës në javët e fundit dhe vërteton rrugën që preferohet aktualisht në lidhje me Ukrainën. Jo fillimi i anëtarësimit formal të paktën në këtë fazë, por një rrugë e qasjes në disa nivele, deri në një integrim “de facto”.
Programi i Stoltenberg për Kievin
Prania e presidentit ukrainas Volodymyr Zelensky në takimin në Vilnius do të sanksionojë në mënyrë simbolike fillimin e punës në këtë platformë të re. Hapi i parë i një sërë nivelesh që Stoltenberg i konsideron thelbësore për marrëdhëniet e ardhshme midis bllokut Atlantik dhe Kievit. ” Para së gjithash, ne do të biem dakord për një program shumëvjeçar ndihme, për të siguruar ndërveprim të plotë midis forcave të armatosura të Ukrainës dhe NATO-s, ” vazhdoi sekretari i përgjithshëm, i cili tha se priste që ” të gjithë udhëheqësit të ripohojnë se Ukraina do të bëhet anëtare të NATO-s. Një program i vërtetë për këtë vit të ri të detyrës që konfirmon linjat e shprehura tashmë në vitin e fundit, në shenjë të një vazhdimësie për të cilën qeveritë e vendeve anëtare dhe presidenti i Shteteve të Bashkuara, Joe Biden, e pëlqyen një loti i cili jo çuditërisht dha dritën jeshile për zgjatjen e drejtimit të ish-kryeministrit norvegjez.
300 mijë ushtarë gati dhe plane të reja mbrojtëse
Megjithatë, në tryezën e Vilniusit janë edhe tema të tjera, të lidhura sigurisht me luftën në Ukrainë, por që shërbejnë edhe për të përvijuar idenë e re të strategjisë së Aleancës. Në konferencën për shtyp në Bruksel, Stoltenberg deklaroi se blloku euro-amerikan po projekton krijimin e “tre planeve të reja të mbrojtjes rajonale për t’iu kundërvënë dy kërcënimeve më të mëdha ndaj Aleancës sonë, Rusisë dhe terrorizmit “. Sipas liderit të NATO-s, këto plane të reja ndryshojnë gjeografikisht: njëra do të ketë të bëjë me veriun, Atlantikun dhe Arktikun, një me qendrën, “e cila do të mbulojë Evropën Qendrore dhe Baltikun”, dhe së fundi një mbrojtje me bazë rajonale që do të bashkojë Mesdheun dhe Detin e Zi. Për t’i bërë këto plane operacionale, në një gjendje të përgjithshme gatishmërie, duke përfshirë forca të konsiderueshme luftarake detare dhe ajrore.”
Shpenzimet e mbrojtjes të vendeve të NATO-s do të rriten me 8.3% këtë vit
Shpenzimet e aleatëve të NATO-s për mbrojtje në vitin 2023 do të rriten me 8.3%, duke tejkaluar 1,2 trilionë dollar. Shifrat e parashikuara të këtij viti tregojnë se shpenzimet totale të mbrojtjes të SHBA-së, Kanada-së dhe të vendeve të NATO-s në Evropë do të rriten në mënyrë historike, me një rritje prej 8.3%. Sipas përllogaritjeve të parashikuara të bëra duke pasur parasysh çmimet aktuale dhe kurset e këmbimit, SHBA ndodhet në krye të shpenzimeve që janë rritur për 9 vite radhazi. Parashikohet që shpenzimet e mbrojtjes së SHBA-së do të arrijnë në 869 miliardë dollarë.