Portali Politico i është rikthyer planeve që qarkullojnë në Bruksel për anëtarësimin e Ukrainës në BE brenda vitit 2027. Kjo ka shkaktuar polemika të brendshme që lidhen me avantazhin që po i jepet këtij shteti në luftë, në raport me shtetet ballkanike që presin prej një kohe të gjatë.
Planet për ta sjellë Kievin përpara se të kenë përfunduar të gjitha reformat dhe për të hequr veton e Hungarisë sinjalizojnë një ndjenjë urgjence në Bruksel.
Katër vjet pas agresionit të Rusisë ndaj Kievit, anëtarësimi në vitin 2027, i përfshirë në një marrëveshje paqeje me Kremlinin, do të shënonte një ndryshim dramatik në mënyrën se si BE pranon vende të reja në radhët e veta.
Plani parashikon që Ukraina të marrë një vend në tryezën e BE-së përpara se të kryejë reformat e nevojshme që u janë kërkuar shteteve si Kroacia apo atyre ish-komuniste që u anëtarësuan më parë.
Ideja është që të krijohet një mesazh politikisht i fuqishëm për shtete si Ukraina, por edhe Moldavia dhe Shqipëria, pranimi i të cilave vonohet nga kundërshtimi i disa kryeqyteteve evropiane.
Zyrtarët e BE-së thonë se ideja është tërheqëse sepse do t’i jepte Kievit hapësirë për të përfunduar reformat në institucionet e saj demokratike, gjyqësorin dhe sistemin politik, duke zvogëluar njëkohësisht mundësinë që ai t’i kthejë shpinën Perëndimit.
Megjithatë, përpara ka pengesa jo më pak të rëndësishme, mes tyre kryeministri i Hungarisë, Viktor Orbán, i cili kundërshton anëtarësimin e Ukrainës.
Në shkrim përmendet kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, i cili ka deklaruar se vendi i tij do të pranonte madje që përkohësisht të mos kishte komisionerin e vet në Bruksel.
Zelenskyy ka thënë se Ukraina nuk do të pranojë statusin e nivelit të dytë të BE-së.
Një zyrtar moldav i tha POLITICO-s se anëtarësimi i plotë – me të drejta të barabarta dhe pjesëmarrje të plotë në vendimmarrjen e BE-së – duhet të mbetet objektivi i qartë dhe përfundimtar.
Kryeministri shqiptar Edi Rama i tha POLITICO muajin e kaluar se një qasje krijuese ndaj anëtarësimit në BE ishte një “ide e mirë” dhe se vendi i tij do të pranonte madje që përkohësisht të mos kishte komisionerin e vet.
Ideja e dy kategorive të shteteve anëtare ka hasur kundërshtime brenda BE-së, pasi thuhet se mesazhi që duhet t’u jepet shteteve kandidate duhet të jetë përshpejtimi i reformave.
Gjermania është kundër idesë së krijimit të niveleve të shumëfishta të anëtarësimit në BE.
Megjithatë, shpresa është që nëse kryeqytete të tjera të rëndësishme të BE-së, si Parisi, Roma dhe Varshava, mbështesin këtë iniciativë, Berlini mund të bindet.
Sfida për perspektivat e anëtarësimit të Ukrainës është përfshirja e të 27 vendeve anëtare, sepse çdo vendim për të zgjeruar bllokun kërkon mbështetje unanime. Orbán, aleati më i ngushtë i Putinit në BE, është kategorikisht kundër.
Komisioni Evropian dhe kryeqytetet e BE-së po shohin drejt zgjedhjeve hungareze në prill dhe gjithashtu po punojnë për të gjetur mënyra për të anashkaluar veton e Orbán-it.
Kryeministri Orbán, i cili kundërshton anëtarësimin e Ukrainës në BE, përballet me një garë të ngushtë zgjedhore në muajin prill dhe është prapa në sondazhe. Shpresa e fundit, sipas Politico, është që Trump mund të telefonojë Budapestin për të arritur një marrëveshje.