Euro e mbyll vitin 2025 me një rritje të lehtë ndaj lekut, duke u këmbyer në ditën e fundit të dhjetorit në nivelin e 96.77 lekëve, sipas kursit zyrtar të publikuar nga Banka e Shqipërisë. Krahasuar me ditët e fundit të vitit, monedha europiane shënon një forcim modest, por ky zhvillim nuk mjafton për të përmbysur prirjen dominuese të gjithë vitit, gjatë të cilit euro ka qenë nën presion të vazhdueshëm zhvlerësues.
Gjatë 2025-s, euro ka reflektuar një dobësim të ndjeshëm në raport me lekun, i nxitur nga një kombinim faktorësh strukturorë dhe sezonalë. Flukset e larta valutore nga turizmi, remitancat e emigrantëve, investimet e huaja direkte, por edhe ofertat periodike të valutës nga bizneset eksportuese, kanë mbajtur tregun e këmbimit të mbingopur me euro. Në të njëjtën kohë, kërkesa për valutë europiane ka qenë relativisht e kufizuar, duke forcuar më tej pozitat e lekut.
Rritja e fundit e euros në mbyllje të vitit lidhet kryesisht me faktorë teknikë dhe sezonalë, përfshirë rregullimet e portofolave financiare, nevojat për likuiditet në fundvit dhe lëvizjet e zakonshme të tregut ndërbankar. Megjithatë, ekspertët vlerësojnë se kjo rritje nuk përbën një ndryshim të qëndrueshëm të trendit, por më tepër një korrigjim afatshkurtër pas një periudhe të gjatë dobësimi.
Për vitin 2026, pritshmëritë mbeten të kujdesshme. Nëse faktorët që kanë ushqyer forcimin e lekut gjatë 2025-s vijojnë – veçanërisht turizmi, investimet e huaja dhe flukset hyrëse nga jashtë – euro pritet të mbetet nën presion edhe në muajt e parë të vitit të ardhshëm. Një stabilizim i kursit të këmbimit ose një forcim i lehtë i euros mund të ndodhë vetëm në rast të rritjes së kërkesës për valutë, për shkak të importeve, projekteve të mëdha infrastrukturore apo ndryshimeve në politikën monetare.
Në këtë kontekst, Banka e Shqipërisë pritet të vijojë monitorimin e tregut valutor për të shmangur luhatje të forta, duke ruajtur stabilitetin financiar dhe konkurrueshmërinë e ekonomisë. Për bizneset dhe konsumatorët, viti 2026 pritet të karakterizohet nga një kurs këmbimi relativisht i qëndrueshëm, por me rreziqe të vazhdueshme nga faktorët e jashtëm dhe zhvillimet në ekonominë europiane. /ekofin.al