Ka shqetësim, ankth dhe frikë mes 3,000 italianëve që janë zhvendosur në Shqipëri për arsyen se këtu pensionet e tyre nuk taksohen. Deri tani, zero taksa.
Prej disa javësh, shumë pensionistë italianë tanë kanë ndier rrezikun e një “goditjeje fiskale” mbi pensionet e tyre. Më 23 janar, portali AlbanItaly, i drejtuar nga ish-gazetari i RAI-së Giuseppe Mazzei, raportoi për këtë çështje.
Një grup i madh pensionistësh italianë, me rezidencë të rregullt në Shqipëri, i ka dërguar madje një letër të hapur kryeministrit Edi Rama (i cili ka marrëdhënie të mira me Giorgia Meloni), duke treguar qartë barrën fiskale që frikësohen se mund t’u vihet.
Sipas tyre, pensionistët mund të detyrohen së shpejti të paguajnë taksën bazë të bizneseve, e cila është 15% e të ardhurave. Për t’u formalizuar me tatimet, ata do të duhet gjithashtu të plotësojnë deklaratën vendore të të ardhurave, e quajtur me ironi “Diva”.
Leja e qëndrimit
Frika ka lindur nga një ndryshim ligjor. Në Shqipëri, ligji fiskal i vitit 2019 përjashtonte qartë nga taksat shtetasit e Bashkimit Evropian (përfshirë italianët) që kishin leje qëndrimi. Këta persona përfitonin dhe ende përfitojnë nga ky përjashtim, me kusht që të qëndrojnë të paktën 183 ditë në vit në Shqipëri dhe të kenë transferuar aty aktivitetet e tyre, edhe nëse janë jo fitimprurëse.
Ligji i ri fiskal, që hyri në fuqi në janar 2024, ka shfuqizuar këtë dispozitë. Tani, “të përjashtuar nga taksat” janë vetëm të ardhurat e mbrojtura nga marrëveshjet ndërkombëtare të ratifikuara nga Parlamenti shqiptar.
Ligji i vjetër ofronte një mbrojtje të fortë për pensionistët italianë. Ligji i ri, edhe pa vendosur drejtpërdrejt taksën 15%, ofron një mbrojtje më të dobët. Megjithatë, gjatë vitit 2025, administrata tatimore shqiptare nuk ka kërkuar asnjë euro nga pensionistët italianë. Megjithatë, javët e fundit frika ka marrë mbi dorë situatën.
Për këtë arsye, shumë pensionistë italianë kanë nisur t’u drejtohen CAF-eve dhe Drejtorisë së Tatimeve në kërkim të sqarimeve, por pa marrë përgjigje të qarta. Informacionet mbeten të pasakta, të paqarta dhe shpesh kontradiktore.
Pensioni mesatar
Falë përjashtimit nga taksat, 3,000 pensionistë italianë marrin një pension mesatar prej 3,500 eurosh në muaj. Disa marrin shumë më tepër, të tjerë më pak, por janë ata të fundit që frikësohen më shumë nga taksa 15% që mund të vijë.
Sondazhet joformale mes bashkatdhetarëve tregojnë se nëse Shqipëria vendos taksën 15%, shumë prej tyre do të kërkonin të zhvendoseshin në vende të tjera më miqësore fiskalisht, si Sllovakia, Hungaria dhe Kroacia.
Një largim i tillë i pensionistëve italianë nuk do të ishte lajm i mirë për Shqipërinë. Aktualisht, pensionet italiane që hyjnë në Shqipëri arrijnë mbi 136 milionë euro në vit (duke përfshirë edhe 13 këstet vjetore). Këto para shpenzohen kryesisht për blerje ose qira banesash, në supermarkete dhe restorante shqiptare, si dhe për makina, telefona dhe mallra të ndryshme.