Qeveria amerikane mund të detyrohet të kthejë më shumë se 175 miliardë dollarë në rimbursime të taksave të importit, pasi Gjykata Supreme vendosi të premten, me një votim 6-3, se tarifat e vendosura në mënyrë të njëanshme nga Presidenti Donald Trump ishin të paligjshme.
Megjithatë, Presidenti i SHBA-së Donald Trump njoftoi të premten vendosjen e një tarife globale prej 10% mbi importet amerikane, disa orë pasi Gjykata Supreme shpalli të paligjshëm kuadrin ligjor që ai kishte përdorur deri më tani për të vendosur tarifa në tregtinë me vende të ndryshme.
Masa e re do të zëvendësojë shumë nga tarifat e rrëzuara nga Gjykata Supreme dhe do të zbatohet sipas Seksionit 122 të Aktit të Tregtisë të vitit 1974, i cili i lejon presidentit të vendosë tarifa për deri në 150 ditë në kushte të caktuara ekonomike.
Duhet të theksohet se rimbursimet e mundshme kanë të bëjnë me një gamë të gjerë biznesesh dhe lidhen me detyrimet që qeveria ka mbledhur tashmë, pasi Trump vendosi tarifat pa autorizimin e Kongresit.
Vlerësimi prej 175 miliardë dollarësh vjen nga Modeli i Buxhetit Penn Wharton, një grup kërkimor buxhetor jopartiak në Universitetin e Pensilvanisë, i cili u prodhua me kërkesë të Reuters.
Sipas CNBC, ata kanë ngritur padi duke kërkuar rimbursime, duke cituar vendime të gjykatave më të ulëta që vendosën se tarifat ishin të paligjshme. Gjykata Supreme nuk sqaroi nëse qeveria mund t’i mbajë shumat që ka mbledhur tashmë, as nuk dha udhëzime të qarta se si do të vazhdojë procesi i rimbursimit.
Presidenti kishte thirrur Aktin Ndërkombëtar të Fuqive Ekonomike të Emergjencës (IEEPA) për të vendosur tarifat. Ai ishte presidenti i parë që përdori IEEPA-n për këtë qëllim.
Gjyqtari i Gjykatës Supreme Brett Kavanaugh, një nga tre konservatorët që nuk u pajtuan me vendimin e së premtes, paralajmëroi për vështirësi të mundshme në zbatimin e rimbursimeve të detyrimeve të mbledhura tashmë. “Ndërkohë, megjithatë, efektet e përkohshme të vendimit të Gjykatës mund të jenë të rëndësishme,” shkroi Kavanaugh në mospajtimin e tij.
“Shtetet e Bashkuara mund të detyrohen të rimbursojnë miliarda dollarë për importuesit që kanë paguar tarifat IEEPA, edhe nëse disa prej tyre tashmë i kanë kaluar kostot te konsumatorët ose të tjerët,” tha ajo.
“Siç e pranuam në gjyq, procesi i rimbursimit ka të ngjarë të jetë një ‘kaos’,” shkroi Kavanaugh. “Për më tepër, sipas administratës, tarifat e IEEPA-s ndihmuan në avancimin e marrëveshjeve tregtare me vlerë 3 trilion dollarë, duke përfshirë edhe me vende si Kina, Mbretëria e Bashkuar, Japonia dhe të tjera”, shtoi ai.
“Vendimi i Gjykatës mund të krijojë pasiguri në lidhje me këto marrëveshje tregtare”, tha ai.
Brian LeBlanc, ekonomist i lartë në PNC Financial Services Group, vlerësoi se tarifat e vendosura sipas IEEPA-s që u gjetën të paligjshme përfaqësojnë rreth 60% të të gjitha tarifave që janë vendosur deri më sot. Kjo, vuri në dukje ai, do të thotë që norma mesatare e tarifave po bie nga rreth 9.5% në 5% derisa ato të zëvendësohen nga një bazë e re ligjore.
Që në dhjetor, Dogana dhe Mbrojtja Kufitare e SHBA-së vlerësuan se 133.5 miliardë dollarë në tarifa të mbledhura mund të jenë në rrezik të kthehen, një shifër që është rritur që atëherë ndërsa mbledhjet vazhdojnë deri në vendimin përfundimtar të gjykatës.