Një fenomen që për dekada ka çuar në abortimin e miliona vajzave po zbehet me shpejtësi. Sipas të dhënave të reja, numri i vajzave “të munguara” për shkak të përzgjedhjes gjinore para lindjes ka rënë ndjeshëm në mbarë botën. Vende si Kina, India dhe Koreja e Jugut po i afrohen raportit natyror mes lindjeve të djemve dhe vajzave, duke sinjalizuar një rënie të preferencës tradicionale për djemtë.
Madje, në disa vende të zhvilluara po shfaqet një prirje e re: shumë prindër shprehin preferencë për vajzat, duke i konsideruar më të lehta për t’u rritur dhe me perspektiva më të mira në arsim dhe jetë sociale. Ekspertët thonë se ky ndryshim mund të ketë pasoja të rëndësishme për shoqërinë, duke reduktuar pabarazitë gjinore, por edhe duke krijuar sfida të reja demografike në të ardhmen.
Ndërkaq, në një vit kur lindjet në Shqipëri vijuan të bien dhe vendi humbi sërish popullsi, raporti mes djemve dhe vajzave në lindje mbetet mbi nivelin që konsiderohet biologjikisht normal. Të dhënat e INSTAT-it tregojnë se në vitin 2024, në Shqipëri lindën 12.094 djem dhe 11.216 vajza, ose 108 djem për çdo 100 vajza. Vetë raporti thekson se norma natyrale është 105.
Devijimi bëhet edhe më i fortë në lindjet e katërta e më tej. Sipas tabelës së INSTAT-it, në këtë kategori raporti arrin në 113 djem për 100 vajza, ndërsa edhe te lindja e parë dhe e tretë raporti mbetet mbi normalen biologjike. Në të njëjtin raport, INSTAT evidenton se numri total i lindjeve në vend ra në 23.310 në vitin 2024, me 307 lindje më pak se një vit më parë. Indeksi sintetik i fekonditetit mbetet në 1.64 fëmijë për grua, shumë poshtë nivelit 2.1 që konsiderohet i nevojshëm për zëvendësimin natyral të popullsisë.